SKKN Một số biện pháp xây dựng trường học an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ trong trường mầm non

Nội dung tài liệu: SKKN Một số biện pháp xây dựng trường học an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ trong trường mầm non

1. ĐỀ CƯƠNG SÁNG KIẾN - Họ và tên: NGUYỄN TẤN NHẬT PHƯƠNG Giới tính: Nữ - Ngày, tháng, năm sinh: 17/09/1983 - Cơ quan, đơn vị công tác: Trường Mầm non Ninh Hưng - Chức vụ/ chức danh: Phó Hiệu trưởng - Trình độ chuyên môn: Đại học sư phạm mầm non 1. Tên sáng kiến: Một số biện pháp xây dựng trường học an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ trong trường mầm non. 2. Lĩnh vực áp dụng 2.1. Lĩnh vực áp dụng sáng kiến: Quản lý Giáo dục mầm non 2.2. Mục tiêu: Đề ra các biện pháp xây dựng trường học an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ tại Trường Mầm non Ninh Hưng và các trường Mầm non trên địa bàn thị xã Ninh Hòa. 2.3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu - Đối tượng nghiên cứu: Một số biện pháp xây dựng trường học an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ trong trường mầm non - Phạm vi nghiên cứu: Trường Mầm non Ninh Hưng 3. Cơ sở pháp lý - Thông tư số 13/2010/TT-BGDĐT ngày 15 tháng 4 năm 2010 của Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành quy định về xây dựng trường học an toàn, phòng, chống tai nạn, thương tích trong cơ sở giáo dục mầm non. - Thông tư số 45/2021/TT-BGDĐT ngày 31 tháng 12 năm 2021 của Bộ Giáo dục và Đào tạo quy định về xây dựng trường học an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích trong cơ sở giáo dục mầm non.
2. - Thông tư số 01/VBHN-BGDĐT ngày 13 tháng 4 năm 2021 của Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành chương trình giáo dục mầm non. 4. Thực trạng Đảm bảo an toàn cho trẻ luôn là vấn đề được đặt lên hàng đầu trong công tác nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ mầm non. Việc xây dựng trường học an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ trong nhà trường là một nhiệm vụ hết sức quan trọng và cần thiết. Bởi vì trường học an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích là trường học mà các yếu tố nguy cơ gây tai nạn thương tích cho trẻ được phòng, chống và giảm tối đa hoặc loại bỏ. Nếu trẻ trong nhà trường không được chăm sóc, nuôi dạy trong một môi trường an toàn sẽ ảnh hưởng tiêu cực đến thể lực, sức khỏe tâm lí và tính mạng của trẻ. Vì vậy xây dựng trường học an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích trong trường mầm non sẽ góp phần nâng cao chất lượng nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ tại trường. Tuy nhiên, thực trạng chung của việc xây dựng trường học an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ trong trường mầm non hiện nay có những ưu điểm, khuyết điểm như sau: * Ưu điểm - Nhà trường được sự quan tâm của các cấp chính quyền và sự chỉ đạo sâu sát của Phòng Giáo dục và Đào tạo Ninh Hòa trong việc xây dựng trường học an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ; - Đội ngũ cán bộ, giáo viên của trường có trình độ đạt chuẩn và trên chuẩn, tâm huyết với nghề; - Cơ sở vật chất nhà trường tương đối đầy đủ: phòng sinh hoạt thoáng mát, sạch sẽ; nhà vệ sinh có thiết bị phù hợp với trẻ; thiết bị đồ dùng, đồ chơi, học liệu đảm bảo theo danh mục và bảo đảm tiêu chuẩn theo quy định...; - Không có cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên vi phạm đạo đức nhà giáo; không có tình trạng bạo hành, xâm hại trẻ xảy ra trong nhà trường.
3. * Khuyết điểm - Nhà trường có chú ý xây dựng môi trường giáo dục an toàn bằng cách thực hiện các tiêu chí trường học an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích dựa vào bảng kiểm cơ sở giáo dục mầm non an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích theo thông tư số 45/2021/TT-BGDĐT ngày 31 tháng 12 năm 2021 nhưng việc rà soát, đánh giá các tiêu chí ít thực hiện thường xuyên chỉ khi nào có kiểm tra mới rà soát nên đôi khi chưa phát hiện kịp thời các nguy cơ mất an toàn đối với trẻ. - Giáo viên đa số chỉ được bồi dưỡng về chuyên môn ít được tham gia các lớp bồi dưỡng về cách phòng và xử trí một số tai nạn thương tích thường gặp đối với trẻ nên khi trẻ xảy ra các vấn đề về tai nạn thương tích giáo viên thường mất bình tĩnh, không biết cách xử trí. Vì vậy dẫn đến nhận thức, năng lực chuyên môn, nghiệp vụ của của giáo viên trong công tác bảo đảm an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ còn hạn chế. - Việc lồng ghép giáo dục kỹ năng bảo đảm an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích vào các hoạt động nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ ít được giáo viên chú trọng nên khi trẻ xảy ra các tình huống mất an toàn hoặc gặp tai nạn thương tích thì trẻ không biết cách ứng phó để đảm bảo an toàn và hiệu quả. - Công tác giáo dục truyền thông về vấn đề đảm bảo an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích trong nhà trường có thực hiện nhưng hình thức ít phong phú, nội dung tuyên truyền ít cụ thể, rõ ràng; thông tin tuyên truyền đôi khi chưa thực hiện thường xuyên, liên tục, kịp thời. 5. Mô tả sáng kiến 5.1. Về nội dung của sáng kiến Xuất phát từ những vấn đề còn tồn tại trong thực tế, căn cứ vào lý luận về việc xây dựng trường học an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích, bản thân đề xuất các giải pháp thực hiện công tác chỉ đạo, bồi dưỡng cho giáo viên, nhân viên trong việc xây dựng trường học an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ tại trường mầm non như sau:
4. Giải pháp 1: Xây dựng môi trường giáo dục an toàn bằng cách thực hiện các tiêu chí trường học an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích. Môi trường giáo dục an toàn là môi trường mà trẻ được bảo vệ, được đối xử công bằng, nhân ái; không bạo hành, xâm hại; trẻ được dễ dàng tiếp cận với môi trường xung quanh, được tạo điều kiện tốt nhất để phát triển toàn diện phù hợp với độ tuổi, giới tính và khả năng của bản thân. Việc xây dựng môi trường giáo dục an toàn bằng cách thực hiện các tiêu chí trường học an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích là việc làm hết sức cần thiết và rất quan trọng nhằm cải thiện môi trường, giảm thiếu tối đa số trẻ bị tai nạn thương tích trong nhà trường. Muốn xây dựng môi trường giáo dục an toàn phải căn cứ vào các tiêu chí tại bảng kiểm của Thông tư số 45/2021/TT-BGDĐT ngày 31 tháng 12 năm 2021 Quy định về xây dựng trường học an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích trong cơ sở giáo dục mầm non. Ngay từ đầu năm học tôi tham mưu với Hiệu trưởng nhà trường phân công cho cán bộ, giáo viên, nhân viên thực hiện nhiệm vụ rà soát, đánh giá các tiêu chí phù hợp với công việc của từng bộ phận như: bà Nguyễn Tấn Nhật Phương phụ trách bộ phận nuôi dưỡng, chăm sóc, cơ sở vật chất: rà soát các tiêu chí về cơ sở vật chất; bà Lê Thị Hồng Son phụ trách chuyên môn rà soát các tiêu chí liên quan đến chuyên môn, giáo viên rà soát các tiêu chí thuộc về giáo viên, cấp dưỡng rà soát các tiêu chí nhà bếp, bà Huỳnh Phạm Huyền My: nhân viên y tế rà soát các tiêu chí liên quan đến y tế. Sau khi phân công tôi chỉ đạo các bộ phận tự chủ động rà soát theo bảng kiểm với các tiêu chí phù hợp với bộ phận mình. Căn cứ các tiêu chí được xây dựng các bộ phận thường xuyên rà soát, đánh giá nếu tiêu chí nào chưa đạt từng bộ phận báo cáo kịp thời để có hướng khắc phục, tránh nguy cơ mất an toàn đối với trẻ. Ví dụ: Tôi phụ trách rà soát các tiêu chí về cơ sở vật chất đối với các tiêu chí này tôi chủ động rà soát nhằm đánh giá những tiêu chí đạt và những tiêu chí không đạt. Sau khi rà soát tôi đánh giá tiêu chí hệ thống cửa (ra vào, cửa sổ) có móc cố định khi cửa mở; cửa sổ có chấn song chắc chắn, an toàn; cửa ra vào của nhóm trẻ có thanh chắn an toàn chưa đạt
5. bởi vì một số cánh cửa sổ của một số lớp để lâu ngày nên móc cố định bị hỏng không cài được vì vậy tôi đã tham mưu với Hiệu trưởng để có kế hoạch sửa chữa, sau một vài ngày thì nhà trường đã khắc phục được tiêu chí này. Tôi phối hợp với bà Lê Thị Hồng Son phụ trách chuyên môn rà soát các tiêu chí liên quan đến chuyên môn như: Thực hiện lồng ghép giáo dục trẻ kiến thức, kỹ năng tự bảo vệ bản thân trong các hoạt động nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ hàng ngày; thực hiện giáo dục hòa nhập cho trẻ có nhu cầu đặc biệt; Thực hiện lồng ghép giáo dục trẻ kiến thức, kỹ năng tự bảo vệ bản thân trong các hoạt động nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ hàng ngày; thực hiện giáo dục hòa nhập cho trẻ có nhu cầu đặc biệt để bộ phận nắm bắt và thường xuyên theo dõi thực hiện kịp thời. Sau đó tôi có kế hoạch kiểm tra lại để nắm bắt tình hình thực hiện của bộ phận nhằm quán triệt tối đa các vấn đề về an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ. Tôi chỉ đạo giáo viên thường xuyên rà soát các tiêu chí thuộc về giáo viên như tiêu chí: Các khu vực trong nhóm/lớp có hệ thống chỉ dẫn/quy định bằng ký hiệu khoa học, phù hợp nhận thức của trẻ; Thiết bị, đồ dùng, đồ chơi sắp xếp khoa học, phù hợp với độ tuổi, thân thiện, thuận tiện cho trẻ tiếp cận sử dụng; hệ thống tủ, giá, kệ... được kê xếp an toàn, có vít/chốt cố định; Các đồ dùng, giáo cụ trực quan dễ gây mất an toàn (dao, kéo, hột hạt,...) chỉ cho trẻ sử dụng khí có sự hướng dẫn, giám sát của giáo viên .giáo viên đánh giá xem tiêu chí nào đạt, tiêu chí nào không đạt. Sau khi giáo viên của các lớp đánh giá tôi tổng hợp lại những tiêu chí chưa đạt và có kế hoạch hướng dẫn giáo viên thực hiện để tiêu chí đó được đạt nhằm hạn chế mức thấp nhất về vấn đề an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ. Ví dụ: Tiêu chí số 14: Các khu vực trong nhóm/lớp có hệ thống chỉ dẫn/quy định bằng ký hiệu khoa học, phù hợp nhận thức của trẻ. Giáo viên đánh giá chưa đạt vì đa số giáo viên chưa thực hiện. Tôi nắm bắt được nội dung này nên trong buổi sinh hoạt chuyên môn tôi xây dựng kế hoạch hướng dẫn giáo viên các lớp làm hệ thống chỉ dẫn/quy định bằng các ký hiệu và tôi cho thời gian một tuần để các lớp thực hiện. Sau thời gian trên tôi đi kiểm tra thì kết quả các lớp thực hiện đầy đủ và đã đánh giá tiêu chí này đạt.
6. Đối với các tiêu chí nhà bếp như tiêu chí: Quy trình chế biến, nấu nướng, chia ăn bảo đảm các quy định về an toàn thực phẩm; Thực hiện kiểm thực 3 bước và lưu mẫu thức ăn đúng quy định tôi chỉ đạo nhân viên cấp dưỡng phải thường xuyên rà soát đánh giá tiêu chí mà tôi đã phân công. Không những thế hàng ngày tôi luôn kiểm tra việc thực hiện các quy định về an toàn thực phẩm; thực hiện kiểm thực 3 bước và lưu mẫu thức ăn của cấp dưỡng để xem nhân viên cấp dưỡng có thực hiện đúng quy định hay không từ đó điều chỉnh và xử lý kịp. Các tiêu chí thuộc về bộ phận y tế như: kế hoạch xây dựng cơ sở giáo dục mầm non an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích; Thực hiện công tác y tế trường học theo quy định; phối hợp với ngành y tế địa phương trong công tác chăm sóc sức khỏe cho trẻ em. Tôi chỉ đạo nhân viên y tế thực hiện kịp thời, đầy đủ các loại hồ sơ về an toàn, phòng chống tai nạn thương tích cho trẻ cũng như hồ sơ y tế. Tất cả các loại hồ sơ trên đều được tôi duyệt trước khi trình Hiệu trưởng ký. Trong quá trình các bộ phận thực hiện tôi thường xuyên giám sát, kiểm tra để nhắc nhở các bộ phận thực hiện kịp thời nhằm đảm bảo an toàn về thể chất và tinh thần cho trẻ trong thời gian trẻ ở trường. Qua việc rà soát, đánh giá các tiêu chí giúp cho nhà trường khắc phục những tiêu chí chưa đạt để có kế hoạch sửa chữa, bổ sung để nhà trường đạt tối đa các tiêu chí xây dựng trường học an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ. Tóm lại, xây dựng môi trường giáo dục an toàn bằng cách thực hiện các tiêu chí trường học an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích được chú trọng rà soát, đánh giá thường xuyên đã giúp cho nhà trường hạn chế các yếu tố nguy cơ gây tai nạn thương tích cho trẻ, đảm bảo trẻ luôn được học trong một môi trường an toàn, lành mạnh, thân thiện. Giải pháp 2: Bồi dưỡng nâng cao nhận thức, năng lực chuyên môn, nghiệp vụ cho giáo viên đối với công tác bảo đảm an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ. Việc bồi dưỡng nâng cao nhận thức, năng lực chuyên môn, nghiệp vụ cho giáo viên đối với công tác bảo đảm an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ có vai trò quyết định đến chất lượng nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ tại trường. Đây là một hoạt
7. động bồi dưỡng tại trường nhằm đảm bảo các vấn đề về an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ. Ngay từ đầu năm học tôi chỉ đạo nhân viên y tế nhà trường xây dựng kế hoạch bồi dưỡng nâng cao nhận thức, năng lực chuyên môn, nghiệp vụ cho giáo viên về công tác bảo đảm an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ thông qua các buổi sinh hoạt chuyên môn trường, sinh hoạt tổ với các nội dung như: phổ biến các văn bản: Kế hoạch xây dựng trường học an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ trong trường mầm non; Một số phương án như: xây dựng trường học an toàn, phòng chống tai nạn thương tích, đuối nước; Phòng, chống bạo hành trẻ em; Phòng, chống trẻ thất lạc; Phòng, chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn; Đảm bảo an toàn giao thông; Đảm bảo an ninh trật tự trường học; Ứng phó dịch bệnh trong nhà trường; Phòng cháy chữa cháy; Cứu nạn, cứu hộ; Phương án về việc sơ tán khi xảy ra tình huống bất thường trong trường. Bồi dưỡng cho giáo viên các kiến thức phòng tránh tai nạn thương tích cho trẻ như: phòng tránh dị vật ở tai, mũi, họng; phòng tránh tai nạn thương tích gây rách da, tổn thương phần mềm, gãy xương; phòng tránh bỏng; phòng tránh ngộ độc. Hướng dẫn giáo viên xử trí một số trường hợp bất thường về sức khỏe của trẻ có thể gặp tại trường như: sốt, chảy máu mũi, co giật, tổn thương mắt... Không chỉ thực hiện qua các bài lý thuyết như cung cấp cho giáo viên các kiến thức về nguyên nhân, cách xử trí ban đầu, biện pháp phòng tránh một số tai nạn thường gặp cho trẻ tôi còn cho giáo viên thực hành tại chỗ. Ví dụ: khi nghi ngờ trẻ bị gãy xương với các dấu hiệu như: chi (chân/tay) bị biếng dạng, gấp góc, đầu xương nổi gồ dưới da; không cử động được chi hoặc có cử động bất thường; có tiếng lạo xạo khi cử động...giáo viên thực hành các việc sau: Dùng nẹp cố định một khớp phía trên, một khớp phía dưới ổ gãy. Nếu không có nẹp, có thể dùng thanh gỗ, miếng bìa cứng để cố định. Ví dụ: khi phát hiện trẻ bị dị vật đường thở. Giáo viên ngồi trên ghế hoặc quỳ một chân vuông góc, đặt đầu trẻ trên đầu gối dốc xuống, một tay đỡ ngực trẻ, tay kia vỗ nhẹ 1-5
8. lần giữa hai xương bả vai. Hoặc đặt trẻ nằm sấp vắt ngang phần bụng sát cơ hoành lên một cẳng tay hoặc lên đùi người cấp cứu, tay kia vỗ giữa 2 xương bả vai 1-5 lần... Không chỉ bồi dưỡng lý thuyết về cách xử trí, biện pháp phòng tránh, cho giáo viên thực hành tại chỗ mà tôi còn thay đổi hình thức bồi dưỡng như đưa ra các tình huống giả định để hỏi giáo viên cách xử trí. Ví dụ: trong giờ tổ chức hoạt động góc giáo viên tổ chức cho trẻ chơi lắp ghép các đồ chơi bằng gỗ nhưng có 1 trẻ lấy đồ chơi đập vào đầu, vào mặt trẻ khác là giáo viên bạn xử lý tình huống đó như thế nào? Tôi hỏi 3-4 giáo viên về cách xử lý để giáo viên xử lý theo hiểu biết của mình sau đó tôi cho giáo viên bàn bạc thống nhất cách xử lý sao cho nhanh, gọn và hạn chế tai nạn đó xảy ra tại lớp. Qua cách bồi dưỡng trên đã giúp giáo viên nắm vững cách xử lý một số tại nạn xảy ra tại lớp. Ngoài ra tôi còn bồi dưỡng cho giáo viên thông qua làm các bài trắc nghiệm về công tác bảo đảm an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ. Ví dụ: tôi xây dựng bài tập gồm 10 câu hỏi trắc nghiệm để giáo viên làm tại chỗ thông qua bài tập giúp giáo viên ôn luyện và nắm vững các kiến thức về an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ. Tôi còn bồi dưỡng giáo viên xây dựng môi trường trong lớp nhằm đảm bảo an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ như: trang trí tranh ảnh vừa tầm với trẻ, màu sắc trung tính; bố trí các góc chơi trong lớp phù hợp với diện tích phòng; dây điện, ổ cắm điện phải đặt ở nơi trẻ không với tới; nền nhà vệ sinh luôn khô ráo; các chất tẩy rửa phải có nhãn và đặt trên cao xa tầm với của trẻ; dao, kéo, hột hạt bỏ vào hộp có nắp đậy; đồ dùng, đồ chơi sắp xếp gọn gàng, ngăn nắp Sau đó tôi có kế hoạch đi kiểm tra các lớp xem việc xây dựng môi trường giáo viên thực hiện như thế nào? Có kịp thời hay không? Qua kiểm tra nhằm đánh giá giáo viên về công tác xây dựng môi trường đảm bảo an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ từ đó giúp giáo viên khắc phục kịp thời những thiếu sót. Với cách bồi dưỡng trên giúp giáo viên nâng cao nhận thức, năng lực chuyên môn, nghiệp vụ trong việc bảo đảm an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ. Nếu giáo viên nắm vững các kiến thức và cách xây dựng môi trường trong lớp đảm bảo an
9. toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ sẽ giúp chất lượng nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục của nhà trường sẽ được nâng cao. Giải pháp 3: Hướng dẫn giáo viên lồng ghép giáo dục kỹ năng bảo đảm an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích vào các hoạt động nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục cho trẻ. Việc lồng ghép giáo dục kỹ năng bảo đảm an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích vào các hoạt động nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ cần chú trọng hướng tới mục tiêu hình thành và phát triển ở trẻ những năng lực, kỹ năng sống phù hợp với lứa tuổi, cung cấp cho trẻ hiểu biết, kinh nghiệm về cách phòng, chống tai nạn thương tích thông qua việc nhận diện chính xác các tình huống dễ gây tai nạn thương tích, từ đó trẻ có thể lựa chọn và thực hiện hành động ứng phó với tình huống an toàn, có hiệu quả. Trước hết, tôi chỉ đạo giáo viên phải tạo môi trường tâm lý thực sự thoải mái, hài lòng giữa trẻ với giáo viên. Giáo viên và trẻ cùng nhau thỏa thuận được những quy định an toàn trong quá trình tham gia các hoạt động cũng như cùng nhau thực hiện các quy định đó một cách tự nguyện và nghiêm túc. Giáo viên cần tạo nhiều cơ hội cho trẻ chủ động, tích cực thực hành kỹ năng phòng, chống tai nạn thương tích trong các tình huống đa dạng và gần gũi với trẻ, nhằm giúp trẻ dễ dàng hơn trong việc thích ứng với mọi hoàn cảnh. Ví dụ: Khi tổ chức cho trẻ chơi thang leo trước khi chơi giáo viên cần hỏi trẻ để leo được lên thang mà không bị té ngã con phải làm gì? Sau đó giáo viên nhắc lại cho trẻ: muốn leo được lên thang các con cần phải chú ý và có kỹ thuật leo trèo đúng và an toàn. Giáo viên tạo cơ hội cho trẻ được chủ động đề xuất, thống nhất các quy định an toàn phù hợp với khả năng, nhu cầu của trẻ, nhờ đó trẻ sẽ tự giác tuân thủ các quy đinh một cách nghiêm túc, chặt chẽ. Ví dụ: giáo viên dạy trẻ hoạt động phát triển tình cảm và kỹ năng xã hội với đề tài: “Chờ đến lượt” thông qua hoạt động trẻ sẽ biết khi nào đến lượt mình thì mới thực hiện từ đó dần hình thành thói quen tự giác cho trẻ. Ngoài ra tôi còn chỉ đạo giáo viên tăng cường giáo dục kỹ năng an toàn cho trẻ thông qua hình thức trải nghiệm, thực hành xử trí tình huống. Muốn làm được điều này trước hết giáo viên phải lựa chọn nội dung giáo dục phù hợp với nhu cầu, độ tuổi của trẻ. Lựa
10. chọn một số tình huống dễ gây tai nạn thương tích thường gặp ở trẻ: Ví dụ: Trong giờ ăn (thức ăn còn đang nóng, thực phẩm có dấu hiệu bị hỏng, hôi thiêu...); gặp côn trùng khi chơi ở sân, vườn trường; chơi cầu trượt; gặp người bị ngã chảy máu; đuối nước; hỏa hoạn; đi chơi bị lạc sang lớp khác...thì trẻ sẽ phải làm gì để đảm bảo an toàn. Giáo viên phải thiết kế các tình huống giả định phù hợp, từ đó tạo cơ hội cho trẻ được trải nghiệm, luyện tập các kỹ năng một cách thuần thục nhất. Tình huống xây dựng cần đảm bảo sự an toàn tuyệt đối cho trẻ: đồ dùng, đồ chơi, trang thiết bị sử dụng không gây tổn thương đến cơ thể trẻ. Tình huống phải gần gũi, gắn liền với cuộc sống thực, giúp trẻ tham gia vào tình huống một cách dễ dàng, tự nhiên như chính cuộc sống hàng ngày của trẻ, đồng thời hạn chế tối đa mức độ nguy hiểm khi trẻ thực hiện hành động. Ví dụ: khi tổ chức hoạt động “Bé tìm hiểu về con mèo” giáo viên chuẩn bị 1 con mèo thật bỏ vào lồng, giáo viên cần đưa ra tình huống nếu con thò tay vào lồng chọc con mèo thì chuyện gì sẽ xảy ra? Không những thế tôi còn chỉ đạo giáo viên giáo dục trẻ nhận biết về nguồn lửa, nguồn nhiệt và một số vật dụng có thể gây cháy, nổ trong các hoạt động trong ngày. Ví dụ như: que diêm, hột quẹt, ổ cắm điện... trẻ có được sử dụng hay không? Vì sao?. Giáo viên cần dạy cho trẻ biết cách phòng tránh nguồn lửa, nguồn nhiệt và một số sự cố có thể gây cháy, nổ. Nhận biết các tín hiệu, phương tiện báo động cháy và có hành động phù hợp khi nghe các tín hiệu báo động cháy. Giúp trẻ có hành động đúng để phòng tránh hỏa hoạn. Qua việc tổ chức tốt biện pháp trên đã giúp cho giáo viên biết cách lồng ghép giáo dục kỹ năng bảo đảm an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích vào các hoạt động nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ một cách thường xuyên, linh hoạt và đạt hiệu quả cao hơn. Giải pháp 4: Tăng cường giáo dục truyền thông nhằm nâng cao nhận thức của giáo viên và phụ huynh về vấn đề đảm bảo an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ trong nhà trường.
11. Hoạt động truyền thông về vấn đề đảm bảo an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ trong nhà trường có vai trò quan trọng trong việc cung cấp cho giáo viên và cha mẹ trẻ những thông tin cần thiết về các tình huống dễ gây tai nạn thương tích, cách ứng phó với các tình huống khẩn cấp. Nhà trường tuyên truyền dưới hình thức thông qua các bảng tuyên truyền trước cổng trường với các nội dung tuyên truyền như: phòng chống tai nạn thương tích cho trẻ; cổng trường an toàn giao thông; trẻ em phải được đội mũ khi đi xe máy; các biện pháp phòng, chống dịch Covid-19 trong tình hình mới để phụ huynh dễ nhìn thấy; Thông qua bảng tin của nhà trường, bản tin được đặt ở vị trí dễ theo dõi, hình ảnh, chữ viết rõ ràng để thu hút sự chú ý của các bậc phụ huynh với các nội dung: phổ biến về các nguy cơ, các biện pháp phòng ngừa tai nạn thương tích có thể xảy ra với trẻ. Phổ biến kỹ năng ứng phó khi tai nạn thương tích xảy ra, tuyên truyền về trách nhiệm phát hiện, thông báo tố giác hành vi bạo hành, xâm hại trẻ em. Tuyên truyền về quyền trẻ em và những vấn đề liên quan đến pháp luật nếu để xảy ra tình trạng bạo hành, xâm hại trẻ em. Tuyên truyền về số điện thoại 111 của tổng đài quốc gia bảo vệ trẻ em Ngoài ra còn tuyên truyền thông qua các cuộc họp phụ huynh học sinh trường. Các thông tin tuyên truyền ngắn gọn, cô đọng, chính xác; đảm bảo đúng chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước. Tuyên truyền thường xuyên, liên tục, kịp thời và hiệu quả. Tôi luôn bám sát kế hoạch truyền thông của nhà trường xem khi thực hiện có đảm bảo tính chủ động, có trọng tâm, nội dung và hình thức phù hợp, có tính khả thi hay không. Tôi luôn kiểm tra, giám sát, theo dõi việc thực hiện kế hoạch truyền thông về công tác đảm bảo an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích trong nhà trường để có những điều chỉnh phù hợp. Tôi chỉ đạo giáo viên mỗi lớp đều xây dựng góc tuyên truyền dành cho phụ huynh nhằm cung cấp cho phụ huynh những thông tin cần thiết trong thời gian đón và trả trẻ. Bảng tuyên truyền được thiết kế và trang trí đẹp mắt, thu hút sự chú ý, hình ảnh minh họa, chữ viết được trình bày rõ ràng. Giáo viên luôn lựa chọn những nội dung thông tin tuyên truyền thiết thực, hữu ích, đảm bảo chính xác. Đặc biệt là cung cấp các thông tin về hoạt động giáo dục trẻ kỹ năng phòng, chống tai nạn thương tích đang thực hiện tại lớp.
12. Thông tin được thực hiện theo kế hoạch hàng tháng một cách cụ thể để phụ huynh thuận tiện theo dõi và phối hợp với phụ huynh trong quá trình giáo dục trẻ. Ví dụ: Tháng 10: tuyên truyền phòng tránh tai nạn điện giật, cháy nổ; do vui chơi. Tháng 11: tuyên truyền triệu chứng ngộ độc thực phẩm. Tháng 12: tuyên truyền phòng tránh tai nạn thương tích do vật sắt, nhọn (dao, kéo...)... Tóm lại: Nhà trường thực hiện tốt công tác truyền thông về việc xây dựng trường học an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ sẽ giúp nâng cao nhận thức của giáo viên, phụ huynh về tầm quan trọng của việc đảm bảo an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ trong nhà trường. 5.2. Về khả năng áp dụng của sáng kiến: - Khả năng mang lại lợi ích của sáng kiến: + Về mặt kinh tế: sáng kiến không tốn kém về kinh phí. + Về mặt xã hội: Sau khi thực hiện các giải pháp nêu trên đã khắc phục được những hạn chế trong việc đảm bảo an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ tại trường mầm non như sau: Việc xây dựng môi trường giáo dục an toàn bằng cách thực hiện các tiêu chí trường học an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích được chú trọng rà soát, đánh giá thường xuyên đã giúp cho nhà trường hạn chế các yếu tố nguy cơ gây tai nạn thương tích cho trẻ. Nhận thức, năng lực chuyên môn, nghiệp vụ của giáo viên đối với công tác bảo đảm an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ được nâng cao rõ rệt. Giáo viên thực hiện việc lồng ghép giáo dục kỹ năng bảo đảm an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích vào các hoạt động nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục trẻ một cách hiệu quả. Công tác giáo dục truyền thông về vấn đề đảm bảo an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ trong nhà trường luôn được giáo viên và phụ huynh quan tâm, chú ý.
13. Qua việc áp dụng các biện pháp trên, hiệu quả về việc xây dựng trường học an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích được nâng cao rõ rệt, cụ thể: Khi chưa áp dụng biện Tiêu chí Khi đã áp dụng biện pháp pháp Xây dựng môi trường giáo dục 40/49 tiêu chí đạt – tỉ 48/49 tiêu chí đạt – tỉ lệ: an toàn bằng cách thực hiện lệ: 81,6% tiêu chí đạt 98% tiêu chí đạt theo bảng các tiêu chí trường học an theo bảng kiểm trường kiểm trường học an toàn, toàn, phòng, chống tai nạn học an toàn, phòng, phòng, chống tai nạn thương tích chống tai nạn thương thương tích. tích. Giáo viên có nhận thức, năng 65% giáo viên có nhận 95% giáo viên có nhận lực chuyên môn, nghiệp vụ về thức, năng lực chuyên thức, năng lực chuyên công tác bảo đảm an toàn, môn, nghiệp vụ về môn, nghiệp vụ về công tác phòng, chống tai nạn thương công tác bảo đảm an bảo đảm an toàn, phòng, tích cho trẻ. toàn, phòng, chống tai chống tai nạn thương tích nạn thương tích cho cho trẻ. trẻ. Giáo viên có kỹ năng lồng ghép 65% giáo viên có các kỹ 95% giáo viên có các kỹ giáo dục bảo đảm an toàn, năng lồng ghép giáo năng lồng ghép giáo dục phòng, chống tai nạn thương dục bảo đảm an toàn, bảo đảm an toàn, phòng, tích vào các hoạt động nuôi phòng, chống tai nạn chống tai nạn thương tích dưỡng, chăm sóc, giáo dục cho thương tích vào các vào các hoạt động nuôi trẻ. hoạt động nuôi dưỡng, dưỡng, chăm sóc, giáo dục chăm sóc, giáo dục cho cho trẻ có hiệu quả. trẻ có hiệu quả.
14. Phụ huynh quan tâm đến vấn 60% phụ huynh quan 95% phụ huynh quan tâm đề truyền thông về đảm bảo tâm đến vấn đề truyền đến vấn đề truyền thông an toàn, phòng, chống tai nạn thông về đảm bảo an về đảm bảo an toàn, thương tích cho trẻ trong nhà toàn, phòng, chống tai phòng, chống tai nạn trường. nạn thương tích cho trẻ thương tích cho trẻ trong trong nhà trường. nhà trường. - Các điều kiện cần thiết để áp dụng giải pháp: + Đối với các bộ quản lý trường mầm non: Phải nắm vững các văn bản pháp lý, các quy định và hướng dẫn về xây dựng trường học an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ trong trường mầm non. + Nhà trường phải đảm bảo các tiêu chí về cơ sở vật chất; về đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên và môi trường sư phạm; về tổ chức hoạt động; quan hệ nhà trường, gia đình và xã hội theo Thông tư số 45/2021/TT-BGDĐT ngày 31 tháng 12 năm 2021 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo. + Đội ngũ cán bộ, giáo viên, nhân viên không vi phạm đạo đức nhà giáo. - Phạm vi ảnh hưởng của sáng kiến: Trong phạm vi các trường mầm non trên địa bàn thị xã Ninh Hòa. 6. Các thông tin cần được bảo mật: Các biện pháp thực hiện sáng kiến trước khi được công bố. 7. Kết luận Xây dựng trường học an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ trong trường mầm non nhằm góp phần nâng cao sức khỏe, trí tuệ và thể lực cho trẻ. Thực hiện tốt việc xây dựng trường học an toàn, phòng, chống tai nạn thương tích cho trẻ tại trường sẽ bảo vệ sức khỏe và an toàn cho trẻ góp phần phát triển toàn diện trẻ về các mặt: thể chất, nhận thức, ngôn ngữ, thẩm mỹ, tình cảm và kỹ năng xã hội./.